Anla Dene

Claude · Gelişmiş · 203 Ölçekle ve otomatikleştir

4.12 Ajan orkestrasyonu nasıl kurulur

Ajan “bitti” dedi. Kanıtı ve kabulü birlikte kur.

Ders taslağı. Video akışıyla aynı sıra; örnekleri kendi deneme projenle uygula.

Kurs: örnekler ve ilk kurulum

1. Soğuk açılış

Daha basit anlat

Bir işi bitti saymadan önce kanıtını ve kimin kabul edeceğini yaz.

“Ajan bitti dedi. Bitmemişti.” Birçok projeyi ajanlarla yürüten birinin videoda anlattığı sorun bu. Senin de yalnız sonucu istemen yetmeyebilir: neyin bittiğini, hangi kanıtla kabul edeceğini ve kimin son kararı vereceğini yazman gerekir.

Bu ders, video akışının sırasını izler. Komutan, asker ve ayrı göz adları çalışma yöntemidir; Claude Code'un hazır rol adları değildir. Önce sorunu görecek, sonunda küçük bir deneme projesinde kendi düzenini kuracaksın.

Bu sayfada ne öğreneceksin

Daha derin

Bu dersin rol adları bir yöntem önerisidir. Ürün özellikleri ile kabul kararını ayrı düşün.

2. Sorun

Daha basit anlat

Aynı isteği tekrar anlatıyorsan isteği ve kabulü konuşmanın dışında kayda al.

Kısaca

Videodaki deneyimde aynı istek haftalarca yeniden anlatılıyor, konuşmalar büyüyor ve “bitti” denilen iş kullanıcının gördüğü sonuca dönüşmüyor. Bunu yalnız daha uzun istem yazarak çözmeye çalışmak aynı yükü tek ajanda biriktiriyor.

Örneğin “sonuç düğmesi ilk ekranda görünsün” dersin. Ajan düğmenin dosyada bulunduğunu söyler. Sen sayfayı açınca düğme kapalı bir bölümün içindedir. Sorun artık düğmenin kodu kadar, teslim ve kabul tanımındadır.

Daha derin

Sorunun hangi aşamada çıktığını ayır: hedef kaydı, uygulama, teslim veya kullanıcının gördüğü sonuç.

3. Fikir: şirket gibi kur

Daha basit anlat

Yöneten, yapan ve kontrol eden görevler belli olsun.

Küçük bir şirket gibi düşün: işi yöneten, planlayan, yapan ve yargılayan görevler belli olsun. Her küçük görev için yeni oturum açman gerekmez; önemli olan sorumlulukları ayırmandır.

Bir işte komutan hedefi, riski ve kabulü toplar; asker sınırı belli değişikliği yapar; denetçi kanıtı inceler. Sen hedefi ve yayın kararını elinde tutarsın. Örneğin belgeyi yazan yardımcı kendi yazısını “kabul edildi” diye işaretlemez.

Haritan yalnız kutu isimleri olmasın. “Hangi iş, hangi dosya, kimin kontrolü?” sorularını cevaplasın. Sadece hangi aracı kullanacağını seçmek, ne üreteceğini tanımlamanın yerine geçmez.

Daha derin

Dosya sahibi, erişim sınırı ve yargılayan haritada birlikte bulunmalı.

4. Zincir

Daha basit anlat

İsteği plana, emre, uygulamaya ve ayrı göz incelemesine sırayla taşı.

İstek şu sırada el değiştirir: sen hedefi söylersin; hedefi kayda alan yardımcı bağlamı toplar; komutan mevcut durumu, önceki deneyimi ve kaynakları inceler; planı çıkarıp askere emir verir. Asker sonucu geri getirir. Ayrı göz incelemesinden sonra komutan eksikleri sana raporlar; yayın kararı sende kalır.

Örneğin kıyas sayfasında iki çalışma seçeneğinin ilk ekranda görünmesini istiyorsun. Komutan bunun yalnız düğme eklemek olmadığını, görünürlük ölçümü istediğini emre yazar. Asker değişikliği ayrı çalışma kopyasında yapar. Worktree, aynı deponun ayrı dal ve dosya kopyasıdır; ayrı oturum tek başına dosyaları ayırmaz.

EMIR belge-duzelt
Hedef: eksik çalıştırma adımını belgeye ekle.
Sınır: yalnız kurulum belgesi, yayın yok.
Kabul: komut, beklenen sonuç ve gerçek doğrulama çıktısı.

EMIR-ALINDI belge-duzelt
EMIR-TESLIM belge-duzelt
Dosya: docs/kurulum.md
Komut: deneme ortamında çalıştırılan gerçek komut
Çıktı: komutun gerçek sonucu
Eksik: varsa açıkça yaz; yoksa yok yaz
Kabul: ayrı göz incelemesi ve kullanıcının kararı bekleniyor

Bu satırlar bir rapor sözleşmesidir; tek başına iş çalıştırmaz veya sonucu kanıtlamaz. Her teslim, incelediğin değişiklikle eşleşmelidir.

Daha derin

Ayrı oturum aynı dosyaları kullanabilir. Worktree dosya kopyasını ve dalı ayırır.

Resmî kaynakta oku: Claude Code belgeleri ↗

5. Plan işin boyunda

Daha basit anlat

Küçük işe kısa plan yaz; plan yoksa işe başlatma.

Plan zorunlu olsun ama işin boyunda olsun. Küçük bir metin düzeltmesinde hedef, sınır ve kontrolü kısa yaz. Veri göçü gibi bir işte mevcut durum, veri koruma, geri alma ve doğrulama adımlarını da ekle. Bağımlı işler sıralanır; bağımsız dosya sahipleri belliyse işleri bölebilirsin.

Videodaki gerçek örnekte plansız emir reddediliyor. Böylece yöntem yalnız çizimde kalmıyor; işe başlamanın koşulu oluyor. Kendin kur bölümündeki küçük Python kapısı, plan alanları boşsa PLAN-RED yazıp başarısız çıkar. Kapı geçmeden Claude oturumu açılmaz.

PLAN-RED: planın ne, sinir ve dogrulama alanları dolu olmalı
PLAN-GECTI: belge-duzelt

İlk satır reddedilen, ikinci satır ayrı bir geçerli örneğin çıktısıdır. Plan kapısının geçmesi, işin doğru yapıldığını göstermez.

Daha derin

Örnek kapı küçük işin hedef, sınır ve doğrulama alanını denetler. Planın içeriğinin doğru olduğunu kendi başına kanıtlamaz.

6. Yapan yargılamaz

Daha basit anlat

Yapan kendi sonucunu kabul etmesin; başka bir göz aynı kanıta baksın.

Yapan kendi işini kabul etmez. Denetçiye aynı farkı, komutu ve gerçek çıktıyı ver. Görünüm işinde senin ekranına uyan önce/sonra kanıtını da iste. “Kaynak değişti” ile “kullanıcı yeni sonucu gördü” ayrı sorulardır.

Denetçi farklı bir model de olabilir; bu tek başına doğruluk garantisi değildir. Bulgunun dayanağını ve açık kalan soruyu yazmasını iste. Sonucu senin görünümünde doğrula. Videodaki önbellek ve görünürlük vakaları neden ayrı göz gerektiğini gösterir.

Daha derin

Ayrı göz aynı değişikliği inceler. Farklı model seçmek bağımsız kanıtın yerine geçmez.

7. Modlar ve maliyet

Daha basit anlat

Modeli işin güçlüğüne göre seç; maliyeti sonuç ve hata düzeltmeyle birlikte değerlendir.

İşin türüne göre çalışma biçimini seç. Strateji ve belirsizlikte daha güçlü bir model kullanmayı, sınırı belli uygulama işinde daha ucuz bir modeli, kritik kararda başka bir modelle eş göz incelemesini deneyebilirsin. Her işi eşzamanlı çalıştırmak zorunda değilsin.

Videodaki kıyas örneği aynı görevin farklı maliyetlerle yürütülebildiğini gösteriyor. Buradaki ders rakam değil: ucuz model doğru işte yeterli olabilir. Seçimini yalnız fiyatla değil, hatayı bulma, düzeltme ve kabul kanıtıyla birlikte değerlendir. Erişim koşulları değiştiğinde kullandığın çalışma biçimini de gözden geçir.

Daha derin

Aynı görevi farklı çalışma biçimlerinde karşılaştır; yalnız ilk cevaba bakma.

8. Hafıza ve defter

Daha basit anlat

Kuralı talimatta, isteği defterde, parçaların yerini envanterde tut.

Oturum değişince önemli isteği yeniden anlatmak zorunda kalabilirsin. Proje talimatı, görev defteri ve envanteri ayrı tut: talimat kalıcı çalışma kuralını, defter ne istendiğini ve ne durumda olduğunu, envanter hangi parçanın nerede bulunduğunu anlatır.

Videodaki örnekte at karakterinin tişört ayrıntısı tekrar tekrar söyleniyor. İsteği konuşmada bırakmak yerine kabul ölçütüne ekle: “karakter, istenen tişörtle son ekranda görünür.” Sonra bu maddeyi teslim kanıtına bağla.

CLAUDE.md proje talimatını oturuma taşır; bir izin kilidi değildir. Örnek görev defteri satırın şöyle olabilir:

İstek: karakterin tişört ayrıntısını koru.
Sahip: yapan.
Kabul: istenen ekran görüntüsünde görünür.
Durum: inceleme bekliyor.
Kanıt: aynı değişikliğe ait önce/sonra kareleri.
Açık soru: kullanıcının ekranında da aynı mı?
Daha derin

CLAUDE.md bağlam taşır; yetki sınırı yerine geçmez. Kalıcı kuralla güncel durum kaydını karıştırma.

Resmî kaynakta oku: Claude Code belgeleri ↗

9. Sen nasıl başlarsın

Daha basit anlat

Küçük deneme projesinde haritayı, görev dosyalarını ve plan kapısını kur.

Kendin kur

Git, Python ve Claude Code kullanabildiğin küçük bir deneme projesi seç. Bu örnek otomatik yayın yapmaz. Mevcut talimat veya ayarın varsa içeriği inceleyerek birleştir; dosyalarını silme. Ücretli bir ajan çağrısını bu sayfa başlatmaz.

Adım adım

  1. Tek proje ve harita ile başla. Aşağıdaki rol haritasını harita.json olarak kaydet.
  2. Tek CLAUDE.md ve bir yapan, bir denetçi alt ajan dosyası oluştur. Dosyaları aşağıdaki adlarla kaydet.
  3. Emir ve teslim sözleşmesini kullan. emir.json içindeki örneği kendi küçük işinle doldur.
  4. Plan kapısını ekle. Boş planı reddettiğini ve dolu planı geçirdiğini yerelde kontrol et.
  5. Geçerli işte yapanı görevlendir, aynı farkı ayrı göze ver. Kritik işte başka modelle ek kontrol seçebilirsin. Son kabul ve yayın sende kalsın.

harita.json dosyasının içeriği:

{
  "komutan": "ana oturum",
  "yapan": "yapan",
  "yargilayan": "denetci",
  "kabul": "kullanıcı",
  "yayin": "ayrı kullanıcı kararı"
}

CLAUDE.md dosyasının içeriği:

# Çalışma düzeni
Ana oturum komutandır: hedefi, riski, kaynakları ve kabulü yazar.
Plan kapısı geçmeden görev başlatma.
Yapan yalnız emir sınırındaki dosyayı değiştirir.
Denetçi aynı değişikliği ve gerçek kanıtı okur; dosya değiştirmez.
Emir alındığında EMIR-ALINDI ve görev kimliğini yaz.
Teslimde EMIR-TESLIM, görev kimliği, dosya, komut, çıktı ve eksikleri yaz.
Bağımsız göz bulgularını getir; son kabul ve yayın kullanıcıdadır.

.claude/agents/yapan.md dosyasının içeriği:

---
name: yapan
description: Sınırı belli belge işini ayrı çalışma kopyasında yapar.
tools: Read, Grep, Glob, Edit, Write, Bash
isolation: worktree
---
Emri ve planı oku. Kimliğini EMIR-ALINDI satırında bildir.
Yalnız izinli belgeyi değiştir; belirsizse dur ve sor.
Verilen kontrolü çalıştır. Farkı ve gerçek çıktıyı ana oturuma ilet.
Çalışma kopyasını ve dalı bildir; kendi işini kabul etme.
EMIR-TESLIM satırında dosya, komut, çıktı ve eksikleri yaz.

.claude/agents/denetci.md dosyasının içeriği:

---
name: denetci
description: Teslimi kabul ölçütüyle karşılaştırıp bulgu bildirir.
tools: Read, Grep, Glob
---
İletilen farkı, kaynak dosyayı ve kontrol çıktısını oku.
Görünüm işinde kullanıcının ekranına ait önce/sonra kanıtını iste.
Görmediğin veya çalıştırmadığın şeyi doğrulandı diye yazma.
Dosya değiştirme; bulgu ve eksikleri ana oturuma bildir.
Kabul ve yayın kararını kullanıcıya bırak.

Alt ajan dosyaları Markdown ön yazısıyla görevi tanımlar. tools araçları sınırlar; yapanın isolation: worktree alanı ayrı çalışma kopyası ister. Denetçi yalnız okuma araçlarıyla verilen dosya ve çıktıyı inceler; kontrol komutunu kendisi çalıştırmış gibi yazmaz. Ajan klasörünü ilk kez oluşturduysan ve tanımlar görünmüyorsa oturumu yeniden aç. Ayrıntı: alt ajanlar ve worktree.

emir.json dosyasının içeriği:

{
  "id": "belge-duzelt",
  "plan": {
    "ne": "Kurulum belgesine eksik çalıştırma adımını ekle.",
    "sinir": "Yalnız docs/kurulum.md; uygulama ve yayın yok.",
    "dogrulama": "Komutu deneme ortamında doğrula; komut ve gerçek çıktıyı teslim et."
  }
}

plan_kapisi.py dosyasının içeriği:

import json
import sys
from pathlib import Path

try:
    emir = json.loads(Path(sys.argv[1]).read_text(encoding="utf-8"))
    plan = emir.get("plan", {})
    alanlar = ("ne", "sinir", "dogrulama")
    if not isinstance(plan, dict) or not all(
        isinstance(plan.get(k), str) and plan[k].strip() for k in alanlar
    ):
        raise ValueError("planın ne, sinir ve dogrulama alanları dolu olmalı")
    if not isinstance(emir.get("id"), str) or not emir["id"].strip():
        raise ValueError("emir kimliği gerekli")
except (IndexError, OSError, ValueError, AttributeError) as hata:
    print("PLAN-RED:", hata)
    sys.exit(2)
print("PLAN-GECTI:", emir["id"])

Boş planı göstermek için aynı klasörde plansiz.json dosyasını da oluştur:

{
  "id": "belge-duzelt",
  "plan": {}
}

Önce kapıyı tek başına dene. İlk komut PLAN-RED, ikinci komut PLAN-GECTI üretmeli. Bunlar ajanı çalıştırmaz:

python plan_kapisi.py plansiz.json
python plan_kapisi.py emir.json

Artık geçerli planla ana oturumu başlatabilirsin. && nedeniyle kapı başarısızsa ikinci komut çalışmaz:

python plan_kapisi.py emir.json && claude

Bir hook ile küçük kontrol

Deneme projesindeki .claude/settings.json dosyasına aşağıdaki bölümü ekle. Ayar varsa mevcut hooks bölümüyle birleştir.

{
  "hooks": {
    "PostToolUse": [
      {
        "matcher": "Edit|Write",
        "hooks": [
          {
            "type": "command",
            "command": "git diff --check"
          }
        ]
      }
    ]
  }
}

PostToolUse araç başarıyla çalıştıktan sonra devreye girer; Edit|Write bu araç adlarını eşler. Hook yalnız boşluk kontrolü yapar; içerik doğruluğunu, bütün değişiklik yollarını veya yayın iznini garanti etmez. Ayrıntı: hooks. Betikten etkileşimsiz çalışmayı daha sonra headless dersindeki claude -p biçimiyle genişletebilirsin.

Hazır prompt

Ana oturumda komutan olarak kal. harita.json ve emir.json dosyalarını oku.
Plan kapısının geçtiğini doğrula; hedefi, sınırı ve kabulü özetle.
Yapan alt ajanına yalnız bu emri ver. EMIR-ALINDI satırını iste.
Yapanın çalışma kopyası, dalı, değişiklik farkı ve gerçek kontrol
çıktısını al. Denetci alt ajanına hangi dosyayı, hangi farkı ve
hangi kanıtı inceleyeceğini açıkça bildir.
Ayrı gözün bulgularını bana getir. Eksikse düzeltme iste.
EMIR-TESLIM satırına görev kimliği, dosya, komut, çıktı ve eksikleri koy.
Birleştirme ve yayın kararını bana bırak.

Kendi işinde dene

Kendi projenin küçük bir belge eksiğini seç, emri uyarlayıp teslim kaydını üret. Planın boşken kapı gerçekten reddediyor mu? Denetçi aynı farkı mı inceliyor? Gerçek çıktı ve senin ekranına ait kanıt var mı? Bu sorulara cevap ver; Notlarım bölümüne akışı ilk kez öğrenen birine anlatır gibi yaz. Yapay zekânın verdiği komutu kaynağıyla iste, kendin doğrula.

Daha derin

Alt ajan tanımı ve araç listesi yapılandırmadır. Plan kapısı bu dersin yerel Python örneğidir; Claude Code yerleşik kapısı değildir.

Resmî kaynakta oku: Claude Code belgeleri ↗

10. Kapanış

Daha basit anlat

Tek bir isteğin kayıttan kabule izini takip ederek kendi düzenini geliştir.

Başlangıç hedefin çok sayıda ajan açmak değil, tek bir isteğin izini kaybetmemek olsun. Haritada kim ne yapıyor, emirde ne isteniyor, teslimde ne kanıtlanıyor ve yayına kim karar veriyor belli mi? Kendi düzenini bu sorularla değerlendir.

Sonraki denemende bir isteğin kayıttan kabule kadar izini takip et. En çok hangi aşamada tekrar anlatmak zorunda kaldığını not al; bir sonraki düzeltmeni oraya yönelt.

Video

Video: yakında. Ders, ajan orkestrasyonu video akışının sırasına göre hazırlandı.

Daha derin

Teslimin hangi değişiklik ve hangi ekranla eşleştiğini kayda koy; belirsizliği eksik olarak yaz.

Üç gerçek vaka

Önbellek: “yapmadın” sandım, yapılmıştı

Videodaki olayda yeni yayın çıkıyor ama kullanıcının tarayıcısı eski sayfayı gösteriyor. Paketlerde dosya tarihleri aynı kaldığı için sunucu değişiklik yok yanıtı veriyor. İş yapılmış olsa da kullanıcı yeni sonucu göremiyor.

Alacağın ders: kabulü yalnız kaynak dosyayla yapma. Aynı adresin kullanıcının gördüğü hâlini karşılaştır; önce/sonra ekranını ve istek sonucunu kayda koy. Önbelleği suçlamakla yetinme, hangi sürümün göründüğünü kanıtla.

“Var” ile “görünüyor” farkı

Kıyas sayfasındaki çalışma seçeneği düğmeleri ve sonuçlar dosyada var. Ama biri sayfanın dibinde, diğeri kapalı bir satırın içinde. Ajan “var” diye kabul ediyor; kullanıcı ilk ekranda göremiyor.

Alacağın ders: “ilk ekranda, tıklamadan görünür” ölçütünü emre yaz. Yalnız öğenin bulunmasını değil, istenen ekran ve durumda görünmesini kanıtla.

Çizimde var, işte yok

Yöntem çiziliyor ama iş kayıtları incelenince plan aşamalarının uzun süre hiç çağrılmadığı görülüyor. Güzel çizim, günlük çalışmayı kendiliğinden değiştirmiyor.

Alacağın ders: planı işin boyunda tut ve emir öncesinde zorunlu kapı yap. Kayıtlarda planın, ayrı gözün ve teslimin gerçekten oluşup oluşmadığını ara. Yöntemin kendisini de ölç.

Sık yapılan hata

Kaynaklar

Zincir

  • Claude Code belgeleri · Bölüm: “Run parallel sessions with worktrees” · Ne aldık: Bölümde adı geçen Claude Code özelliğinin resmî tanımı. · Doğrulandı: 14 Kasım 2026

Hafıza ve defter

  • Claude Code belgeleri · Bölüm: “CLAUDE.md vs auto memory” · Ne aldık: Bölümde adı geçen Claude Code özelliğinin resmî tanımı. · Doğrulandı: 14 Kasım 2026

Sen nasıl başlarsın

  • Claude Code belgeleri · Bölüm: “Write subagent files” · Ne aldık: Bölümde adı geçen Claude Code özelliğinin resmî tanımı. · Doğrulandı: 14 Kasım 2026
  • Claude Code belgeleri · Bölüm: “Matcher patterns” · Ne aldık: Hook örneği veya etkileşimsiz çağrının biçimi. · Doğrulandı: 14 Kasım 2026
  • Claude Code belgeleri · Bölüm: “Basic usage” · Ne aldık: Hook örneği veya etkileşimsiz çağrının biçimi. · Doğrulandı: 14 Kasım 2026

Bizim deneyimimiz

  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Soğuk açılış · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Sorun · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Fikir: şirket gibi kur · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Zincir · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Plan işin boyunda · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Yapan yargılamaz · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Modlar ve maliyet · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Hafıza ve defter · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Sen nasıl başlarsın · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: Kapanış · Ne aldık: Videonun bu adımındaki yöntem ve genelleştirilmiş uygulama örneği. · Denedik: 14 Kasım 2026
  • Ajan orkestrasyonu video akışı: gerçek vakalar · Ne aldık: Video sahnesindeki üç gerçek vakayı nitel ve iç adlardan arındırılmış biçimde aktardık. · Denedik: 14 Kasım 2026

Son doğrulama: 2026-11-14

Bu bölümün kaynakları

Anla Dene bağımsız bir eğitim sitesidir; Anthropic, OpenAI ya da Google ile bağlantılı değildir. Ürün adları sahiplerine aittir.

anladene.com · Anla Dene Akademi · Gizlilik