Claude 101 · Seviye 1 · Konu 5 / 10

1.5 Sonuca güven: 4D ve kendi işinle mini test

Güveni tahminle değil, cevabını bildiğin bir işle deneyerek kur.

Bu sayfada ne öğreneceksin

• 4D çerçevesinin dört becerisini (Delegation, Description, Discernment, Diligence)
• Claude'u kendi işinde test eden basit bir deneyi (eval) nasıl kuracağını
• Test başarılı olsa bile sorumluluğun neden sende kaldığını

Kısaca

Anthropic'in kursu AI Fluency (yapay zekâyla yetkin çalışma) kavramını şöyle tanımlıyor: hangi düğmeye basacağını bilmek değil, farklı durumlarda yapay zekâyı iyi kullanma muhakemesini geliştirmek. Bunun çerçevesi, iki akademisyenin araştırma işbirliğiyle geliştirilen 4D çerçevesi.

Dört beceri şunlar:

• Delegation (Devretme): Hangi işi insanın, hangisini yapay zekânın yapacağına ve işi aralarında nasıl paylaştıracağına karar vermek.
• Description (Anlatma): Yapay zekâyla etkili iletişim kurmak: çıktıyı net tanımlamak, süreci yönlendirmek, istediğin davranışı belirtmek.
• Discernment (Ayırt etme): Çıktıları, süreci ve davranışı düşünerek ve eleştirel biçimde değerlendirmek: kalite, doğruluk, uygunluk, nerede iyileştirme gerektiği.
• Diligence (Özen): Yapay zekâyı sorumlu ve etik kullanmak: bilinçli seçimler yapmak, şeffaf olmak, yapay zekâ destekli işin sorumluluğunu üstlenmek.

Kursa göre 1.1 sayfasındaki istem formülü Description'a dayanıyor; 1.4 sayfasındaki sorun giderme teknikleri ise Discernment ve Diligence'tan besleniyor.

Bu sayfanın pratik kısmı eval (evaluation, değerlendirme): Claude'un senin işinde ne kadar iyi olduğunu sistemli ama hafif bir yolla ölçmek. Karmaşık bir altyapı gerekmez.

Adım adım

1. Bir iş seç. Düzenli yaptığın ve doğru sonucu senin bildiğin bir iş seç: yazdığın e-postalar, hazırladığın raporlar, yaptığın analizler. Sonucunu zaten bildiğin iş en iyi testtir.
2. Örnekleri topla. Bu işten 5 ila 10 örnek bul. Her biri için hem girdiyi (ham veri, gelen mesaj) hem de senin yaptığın sonucu elinin altında tut.
3. Test istemi yaz. Aynı çıktıyı doğuracak bir istem hazırla. İşi yaparken doğal olarak sahip olacağın bağlamı istemine koy. Hazır promptu aşağıda.
4. Örnekleri sohbete ekle (+ düğmesi, Add files or photos; bkz. 1.2) ve istemi gönder.
5. Karşılaştır. Claude'un cevabını kendi sonucunla yan yana koy ve kendine üç soru sor: Temel bilgiyi yakaladı mı? Ton ve stil uygun mu? Neyi atladı ya da neyi iyileştirebilirim?
6. Notunu al. Eksik çıkan her şeyi yaz. Bir eksik bazen istemine eklenecek bir cümleyle kapanır; kapanmayan eksik, Claude'un bu işte yetersiz kaldığı anlamına gelebilir.
7. Düzelt ve tekrar dene. İstemi notlarına göre güncelle, örnek ekle, yeniden çalıştır. Birkaç düzeltmeden sonra da sonuç tutmuyorsa bu iş, en azından şimdilik, devretmeyeceğin bir iştir. Bu da değerli bir sonuçtur.
8. Gerçek işte denetimi sürdür. Doğrulanmış istemi yeni işlerde kullan ama sayıların ve içeriğin mantıklı olup olmadığına yine bak. Nihai çıktının sorumluluğu sendedir.

Örnek senaryo: Elif'in iade e-postaları

Elif küçük bir online kitabevi işletiyor. Her hafta onlarca müşteri e-postası geliyor ve cevap yazmak zaman alıyor. Bunu Claude'a devretmeden önce test etmek istiyor.

• Geçen aydan, kendi cevapladığı 8 e-postayı seçiyor: iade, kargo gecikmesi, yanlış kitap, hediye paketi gibi.
• E-postaları (müşteri adları çıkarılmış halde) ve kendi cevaplarını bir yere yazıyor. Kişisel veri paylaşmama kuralı için 0.7.
• Claude'a gelen e-postaları veriyor ve cevap taslağı istiyor. Kendi cevaplarını bu aşamada göstermiyor.
• Taslakları kendi cevaplarıyla karşılaştırıyor. Sonuç: ton uygun ve kibar, ama iki taslakta iade süresini kendisi uydurmuş gibi bir şey yazmış; çünkü Elif istemde iade koşullarını vermemiş.
• Elif iade ve kargo kurallarını istemin başına ekliyor ve bir kural daha koyuyor: "Kuralda yazmayan bir şey istenirse tahmin etme, bana sor." Yeniden çalıştırınca hatalar kayboluyor.
• Sonuç notu: Elif kısa kargo ve iade sorularında taslakları kullanacak, ama tutar ya da istisna içeren her cevabı göndermeden önce kendi okuyacak. Özel durumları (hasarlı ürün, toplu sipariş) devretmeyecek.

Bu örnek kursun veri analizi hikâyesiyle aynı mantığı taşıyor: önce cevabını bildiğin işte dene, sonucu doğrulanmış yöntem olarak kullan, devredilmeyecek yerleri not al.

Hazır prompt

Mini testin ilk mesajı. Dosya olarak örneklerini ekle.

Ben [rolün. Örn: küçük bir online kitabevinin sahibiyim] ve [işin adı. Örn: müşteri e-postalarına cevap yazmayı] sana devretmeyi düşünüyorum. Önce seni bildiğim bir işte test etmek istiyorum.
Ekteki [örnek sayısı] [girdi türü. Örn: müşteri e-postası] için, [istediğin çıktı. Örn: göndermeyi düşündüğüm cevap taslağını] yaz.
Kurallar: [kendi kuralların. Örn: iade koşullarım, kargo ücretini kimin ödediği, istediğin üslup.]
Kurallarda olmayan bir şey gerekirse tahmin etme, hangi bilgiye ihtiyacın olduğunu yaz.

Karşılaştırma mesajı (taslakları aldıktan sonra, kendi cevaplarını da ekleyerek):

Şimdi kendi yazdığım cevapları ekliyorum. Senin taslaklarınla benimkileri her örnek için karşılaştır:
1. Bilgi doğru mu, eksik ya da uydurma bir şey var mı?
2. Ton ve stil benimkine ne kadar yakın?
3. Neyi farklı yazdın ve nedenini tahmin ediyorsan söyle.
Sonunda, benzer işlerde daha iyi sonuç için istemime hangi bilgileri eklemem gerektiğini listele.

Sık yapılan hata

• Sonucunu bilmediğin işle test etmek. Doğru cevabı bilmiyorsan Claude'un yanlışını yakalayamazsın. Önce cevabını bildiğin bir iş seç.
• Tek örnekle karar vermek. Bir başarılı ya da başarısız örnek bir şey söylemez. Kurs 5 ila 10 örnek öneriyor.
• Testi geçince denetimi bırakmak. Kurs bunu açıkça söylüyor: doğrulama güveni artırır ama sorumluluğu ortadan kaldırmaz. Çıktının doğru olduğunu kontrol etmek ve yapay zekânın rolü konusunda şeffaf olmak sende kalır.
• Eksiği Claude'a yüklemek. Eksik bazen istemde bilgi olmamasından gelir. Notunu al, istemi güncelle, tekrar dene.

Video

Video: yakında.

Kaynak

• Anthropic Academy, Claude 101: Getting better results (AI Fluency, 4D tanımları, basit eval adımları, doğrulama ve sorumluluk)
• Anthropic Academy, Claude 101: Your first conversation with Claude (istem formülünün 4D ile bağı)

Son doğrulama: 2026-10-21